Dubrovnik

De stadsmuren

Dit is de reden dat mensen naar Dubrovnik komen: een ronde van ongeveer twee kilometer over de vestingmuur rond de hele oude stad, met de daken aan de ene kant en de Adriatische Zee aan de andere. De muren zijn op sommige plekken zes meter dik aan de landzijde, omdat de republiek daar de aanval verwachtte. Er zijn veel trappen en er is vrijwel geen schaduw, dus neem water mee.

De entree is stevig, rond de 40 euro. De Dubrovnik Pass kost hetzelfde en geeft daarnaast toegang tot onder meer het Rectorspaleis, een aantal musea en Fort Lovrijenac; als je meer dan alleen de muren doet, is die pas de logische keuze. De pas geldt 24 uur vanaf het eerste gebruik.

Loop laat in de middag, vanaf een uur of vier, als de cruisepassagiers terug aan boord zijn. Er zijn een paar bars op de muur om even te zitten, en meerdere uitgangen als je de ronde niet helemaal wilt maken.

Stradun

De brede hoofdstraat die de oude stad van poort tot poort doorsnijdt, geplaveid met kalksteen die door eeuwen voetstappen spiegelglad is geworden. De straat ligt op de plek waar ooit het zeekanaal lag dat het eiland Ragusa van het vasteland scheidde; toen dat werd gedempt, groeiden de twee helften aan elkaar tot één stad.

De gelijkvormige huizen met hun winkelpuien dateren van na de aardbeving van 1667: de republiek schreef na de wederopbouw één ontwerp voor, zodat de hele straat in hetzelfde ritme staat. Overdag is het er vol en commercieel. Vroeg in de ochtend of 's avonds laat, als de steen het licht weerkaatst, is het op zijn mooist. De steile zijstraatjes de heuvel op zijn interessanter dan de hoofdstraat zelf.

Fort Lovrijenac

Het fort staat op een rots van veertig meter buiten de muren, ten westen van de Pile-poort. Juist doordat het los van de stad staat, krijg je hier het beeld dat je vanaf de muren nooit hebt: de hele ommuurde stad in één blik. Boven de poort staat een inscriptie die zich laat vertalen als: vrijheid wordt niet voor goud verkocht. Dat was geen holle frase voor een republiek die haar zelfstandigheid steeds moest afkopen.

Er gaat een flinke, steile trap naartoe, reken op een paar honderd treden. Je kaartje voor de stadsmuren geeft ook toegang tot het fort, dus doe ze op dezelfde dag. Losse entree is ongeveer 15 tot 17 euro.

Kabelbaan naar de Srđ

In een paar minuten naar de bergtop boven de stad, met uitzicht over de oude stad, Lokrum en de Elafiti-eilanden. Bovenop zit een restaurant met terras en het Museum van de Kroatische Onafhankelijkheidsoorlog, gevestigd in het napoleontische fort. Dat museum staat er niet toevallig: vanaf deze berg werd Dubrovnik in 1991 en 1992 beschoten, en het fort werd door een kleine Kroatische eenheid gehouden.

Veelgehoorde tip: omhoog met de kabelbaan, naar beneden via het wandelpad dat naast het museum begint. Dat loopt makkelijk op goede schoenen, maar niet op slippers, en neem water mee. De kabelbaan rijdt tot middernacht, dus zonsondergang boven is een optie. Een kaartje kost rond de 30 euro; met een huurauto kun je ook gewoon naar boven rijden.

Koop je kaartje bij het stationnetje zelf, niet bij doorverkopers in de straat; die rekenen een toeslag.

Lokrum

Het beboste eiland dat je vanaf de muren voor de kust ziet liggen, op een kwartier varen vanaf de oude haven. Het is een natuurreservaat met een botanische tuin, een oud benedictijnenklooster, een klein zout meer om in te zwemmen en pauwen die er vrij rondlopen, ooit uitgezet door aartshertog Maximiliaan van Habsburg die het eiland als zomerverblijf gebruikte. Er hangt een oude vloek over het eiland, over de monniken die bij hun verdrijving de grond vervloekt zouden hebben; de Dubrovniken vertellen hem graag.

Dit is de tegenhanger van de drukte in de stad. Overnachten mag niet, de laatste boot terug ligt vast, dus let op de tijden. Reken op een halve dag als je ook wilt zwemmen; goede schoenen zijn handig, want de paden zijn ruw.

Franciscaner klooster

Direct binnen de Pile-poort, waar de meeste mensen langslopen zonder naar binnen te gaan. De kruisgang uit de veertiende eeuw heeft een dubbele rij gedraaide zuilen, elk kapiteel anders uitgehouwen, met sinaasappelbomen en een fontein in het midden. Het is er koel en stil, wat op een hete dag al genoeg reden is.

De apotheek bij de ingang dateert uit 1317 en is een van de oudste van Europa die nog steeds gewoon open is; in de bibliotheek liggen oude recepturen en handschriften. Kijk ook naar de muren van de kerk: daar zitten nog inslagen van de beschieting van 6 december 1991.

Zonder de Dubrovnik Pass kost het zo'n 8 euro, en dan is het aan de prijs voor wat je ziet; met de pas is het een vanzelfsprekende stop.

War Photo Limited

Een klein galerie-museum in een zijstraat van Stradun, opgezet door een oorlogsfotograaf. Het toont fotojournalistiek over de oorlogen in voormalig Joegoslavië en over conflicten elders, met wisselende tentoonstellingen. Geen nostalgisch museum en geen lichte kost.

Het is wel het enige punt in deze lijst dat context geeft bij een stad die in 1991 en 1992 belegerd en beschoten werd, en die je verder vooral als decor ziet. Wie de daken van de oude stad vanaf de muren bekijkt, ziet trouwens het verschil: de feller oranje pannen zijn vervangingen van na de oorlog.

Entree rond de 10 euro, open tot 21:00, dus je kunt er aan het eind van de dag terecht.

Buža

Buža betekent letterlijk "gat": je gaat door een opening in de stadsmuur aan de zuidkant en komt uit op een terras op de klif boven zee. Mensen springen er van de rotsen, je kunt zwemmen, en bij zonsondergang is dit de beste plek van de stad voor een drankje.

De drank is duur, er zijn nauwelijks stoelen en er is geen toilet, dus kom voor het uitzicht en niet voor een lange avond. Het is druk, maar je mag ook zonder bestelling even kijken. Het is met opzet lastig te vinden; volg vanaf de zuidkant van de oude stad de bordjes met "cold drinks".